|
|
|
>
Grafik Dünyası > Perspektif
|
Perspektif
|
08.05.2009 12:21:37 / Admin
|
|
Resim, grafik, heykel, sahne dekoru ve mimarlık gibi plastik sanat dallarında ve fotoğrafta ; derinliğin, bütünlüğün, devamlılığın, renk, biçim ve çizgilerle ya da fotoğraf makinesi aracılığıyla bilimsel olarak elde edilmesinde izlenilen yöntemlere perspektif denir. Kısaca perspektif, üç boyutlu cisimleri, iki boyutlu bir düzlem üzerinde göstermek için kullanılan bir araçtır. Çizgi perspektifi, renk perspektifi diye ayrılır.
Çizilecek bir konunun üç boyutluluğu düşünülerek, bu konu ile ilgili boşluk ve kitle sorunlarını görsel olarak çözmek için perspektif yöntemlerinden yararlanmak gerekir. Cisimlerin gözden olan uzaklıklarına göre şekil ve renklerin belirtilmesi perspektifsel çalışmaları oluşturur. Doğanın ve nesnelerin göz ile görüldüğü gibi bir düzlem üzerinde belirtilmesi, Grek Uygarlığı, Çin İmparatorluğu, Roma Sanatı, Rönesans dönemleriyle yakın çağda ayrıcalıklar göstermektedir. Bu nedenle perspektife ilişkin yöntemler, kuramsal ve uygulama alanındaki bütünlük 20.yy.’ın ikinci yarısına kadar gelişme göstermiştir. Günümüzde, bir yapının perspektif görünümleri bilgisayar ve diğer elektronik araçlarla yanlışsız olarak çizilebilir. Ancak sanatsal yeteneklerle boyanmış veya çizilmiş bir perspektif resim ; sanat tarihinin bütün dönemlerinde olduğu gibi bütün çağdaş sanat akımlarında da derinliği, bütünlüğü devamlılığı daha canlı ve inandırıcı olarak göstermektedir.
15.yy.’da perspektif ; bir konunun, görme merkezine göre, merkezi izdüşümünün resim düzleminde görüntülerle belirtilmesinde izlenen yöntemdir. Geometri ve optik bilimleri ile yakından ilgili olan perspektif, Leonardo’ya göre ; bir yeri pencere camından görüp görüntüyü bu cam üzerinde çizmek ya da boyamaktır.
Derinlikle ilgili çalışmalarda üç boyuta ilişkin olan ipuçlarının beş tanesi özellikle Rönesans ressamları tarafından kullanılmış olup günümüzde de geçerlidir.
- Bir nesneye ait olan her hangi bir çizginin veya kontürün diğer bir nesneyi kapatması
- Hava Perspektifi : Renklerin bizden olan uzaklıklarına göre değişmesi
- Çizgi Perspektifi : Paralel çizgilerin sonsuzda birleşmesi
- Işık gölgenin dağıtılması ( ışık yönünün bilinmesi gerekir )
- Boyutları hakkında geniş bilgilere sahip olduğumuz figür ya da nesnelerin arka plana yerleştirilmesi.
1436’da yapılan sanat kongresinde perspektif bilgileri yayınlanmıştır :
Paralel Perspektif : Gerçekte paralel olan orthogonaller paralel olarak gösterilmiştir. Bu durum daha çok Çin resimlerinde görülmektedir.
Açısal Perspektif : Dikdörtgen ya da kare prizma biçiminde ki geometrik şekilleri iki yan ve üst yüzeylerini gösteren bilimsel bir perspektif yöntemidir.
Üç Nokta yada Eğilimli Resim Düzlemi Perspektifi : Bu perspektifte dikdörtgen ya da kare prizmanın hiçbir ayrıntısı resim düzlemine paralel değildir. Dikey orthogonaller ; şekil göz hizası çizgisinin altında ise altta, üstünde ise üst boşlukta kesişirler.
Mihrevi Perspektif ( Axial Perspektive ) : Bilimsel perspektiften önce bilinen bu tür çizimde paralellerin simetrik olarak gözden uzaklaştığı görülür. İlk örnekleri Grek Apulian vazoları üzerindeki çizimlerde görülmüş olup Rönesans’ta da devam etmiştir. Çoğu kez tavan üzerinde paralel iki çizgi tavanın bittiği yerde birleşir.
Ters Perspektif ( İnverted Perspektive ) : Rönesans’tan önce kullanılmakta olan bir perspektif olup bu yöntem bilimsel perspektifle çelişir.
Negatif Perspektif : Perspektif algı yanılması nedeniyle gözden uzaklaşan şekillerin oran dahilinde küçüldüğünü kabul edip onların gerçek boyutları ile algılanabilmesi için ne ölçülerde büyük çizilmesi gerektiğini bilimsel olarak saptayan bir perspektif yöntemidir.
İki Kaçış Noktalı Perspektif ( Bifocal Perspektive ) : Rönesans ressamlarının diyagonal yer karolarını çizmek için kullandığı iki kaçış noktalı perspektifte açısal perspektif olduğu gibi dikdörtgen ya da karelerin kısa görünümleri kaçış noktalarının pozisyonlarına göre değişir. Bu noktalar simetrik olarak alınır ve ön planda ki diyagonellerin genişliklerine göre eşit aralıklarla alınan noktalarla birleştirir. Kesişme noktalarının birleşmesinden elde edilen paraleller ayrıca resim düzlemi ile açı yapmayan karelerin çizilmesinde gerekli olan noktaları sağlamış olur.
|
|
|
|
|
|