|
|
|
>
Grafik Dünyası > Grafikte Görsel Öğelerin Tanımı
|
Grafikte Görsel Öğelerin Tanımı
|
28.04.2009 12:53:35 / Admin
|
|
NOKTA
Görsel anlatımın temel öğelerinden biridir. Objektif tanımı ile yer belirleyici bir işarettir. Görsel olarak nokta ; bulunduğu yere göre küçük, merkezsel benektir. Bir nokta mekan içinde ki bir pozisyonu gösterir. İki çizginin birleştiği yada kesiştiği yeri gösterebilir, bir düzlemin köşesini, bir işareti, bir yeri belirler. Nokta düzensizliğin içinde ilk düzen elemanıdır. Geometrik olarak görselliğin anlatımında çeşitli büyüklüklerde, boş yada dolu yuvarlaklar olarak değerlendirilir.
Biçimi oluşturan elemanlardan bir olan nokta, düzen içerisinde sözü bulunan bir elemandır. Noktanın yüzey üzerinde sayıları arttıkça etkileri de değişik olur. Tek başına durgunluğu ifade eden nokta çoğaldıkça giderek dinamizme, ritme ya da kargaşaya dönüşebilir. Noktalar yan yana geldiklerinde birbirleriyle ilişkiye girer, bu bağıntı bazen çizgiselliğe bazen de lekeselliğe dönüşebilir. Noktanın yanına ikinci bir nokta geldiğinde kompozisyon ilkeleri başlar. Nokta bulunduğu yer ve çevreye göre noktadır. Evren içinde dünya noktadır. Çok uzakta bir uçak da nokta izlenimi verir. Renk olarakta gri imajı verir.
Ayrıca bir çok alanda görselliğin dışında da kullanılır. Örneğin ; suyun kaynama noktası, erime noktası, patlama noktası, birleştirme ve kesişme noktası... canlı ya da cansız doğaya baktığımızda çok sayıda ve sınırsız olanaklar gösteren noktasal oluşum ve etkilerle karşılaşırız. Çeşitli böceklerin dış görünüşlerinde, büyüyen-küçülen, düzenli-düzensiz, renkli-renksiz benek ya da birimlerin oluşturduğu doku örnekleri... bazı bitki ve hayvanların yapılarında noktasal düzenlere rastlanır.
Resimsel anlatımda nokta ; denge, hareketi durdurma vs. olarak kullanılır. Belli büyüklük ve küçüklükte ki noktalar, renk unsuru ile birlikte matematiksel sistemlerde düzenlenerek kullanıldığında optik bir takım anlatımlara olanak sağlar. Nokta diğer görsel anlatım öğeleri ile ilişkili olarak yeni anlatım olanakları verir. Nokta tek başına durağandır. Noktaların, büyüklük – küçüklük farkları, ışık ve renk değişiklikleri, yan yana gelişlerinde aralık ve sıralanış farklılıkları zengin görsel etkiler elde edilmesine olanak sağlar.
Görsel Anlatımda Nokta :
• Farklı büyüklükte noktalar
• Eş büyüklükte tek düze
• Farklı ışık değerlerinde noktalar
• Eş ışık değerinde noktalar
• Farklı renklerde olan noktalar
• Aynı renkte olan noktalar
• Eş aralıklı, eş büyüklükte noktasal düzenleme
• Giderek sıklaşan – seyrekleşen eş büyüklükte noktaların oluşturduğu düzen
• Eş büyüklükte noktaların toplanıp dağılarak oluşturduğu serbest düzen
• Eş büyüklükte, ışık değerleri belli aralıklarla değişen sistemli noktasal düzen
• Büyüyen küçülen noktaların oluşturduğu sistemli düzen
• Büyük – küçük noktaların oluşturduğu serbest düzen
• Büyüyen, küçülen noktaların sıklaşıp seyrekleşmesi ile oluşan serbest ve ritimsel düzen
• Eş büyüklükte noktalarla farklı renkler kullanılarak oluşturulan serbest ve ritmik düzen
• Değişik renklerde ve büyüklüklerde, ritmik ve serbest noktaların oluşturduğu düzen
• Farklı büyüklükte sıklaşan ve seyrekleşen
• Belli bir sistemle büyüyen ve küçülen
• Serbest bir düzen içinde toplanan ve dağılan
• Değişik büyüklük ve değerlerde ki noktaların oluşturdukları serbest yada geometrik düzen
• Üçten fazla noktanın düzeni
• İki boyutlu noktaların düzenlenmeleri
• İki boyutlu farklı değerlerde ki noktalarla çeşitlemeler
• Eşit değerde ki noktaların düzenlemeleri
• Aynı ve farklı renklerde ki renkli noktalarla düzenlemeler
RENK
Işığın kendi öz yapısına veya cisimler tarafından yayılma şekline bağlı olarak göz üzerinde yaptığı etkidir.
Çeşitli cisimlerden yansıyarak gelen ışınların görsel algı sonucu kişide oluşturduğu duygudur. Diğer bir deyişle renk ışığın cisimlere çarptıktan sonra yansıyarak görme duyumuzda bıraktığı etkiye denir. Güneşli bir günde renklerin daha parlak ve canlı olmaları, kapalı havada ise parlaklığını ve canlılığını kaybetmeleri ve olduklarından koyu görünmeleri rengin ışığa bağlı olduğunu gösterir. Işık olmadığı zaman her şey, şekil ve renk olarak karanlıkta kaybolur. Fizikçi Isaak Newton 1676’da prizma yardımı ile güneş ışığının kırılması sağlamış ve renklere ayrışan tayfını net bir şekilde göstermiştir. Güneş ışığı bir prizmadan geçirilince 7 renk grubu meydana gelir. Güneş ışığında depo olmuş bu renkler bir eşya üzerine geldiğinde o cisim renklerin bir kısmını yutar, bir kısmını da yansıtır. Bu olayın sonucunda cisimler bize yansıttığı renkte görünürler. Güneş ışığında ki renk grubunun uçları birleştirilirse de renk çemberi meydana gelir.
Bir görme olayında :
• Işınların göze gelmesi fiziksel
• Bu ışınların karşısında gözde ortaya çıkan işlemler fizyolojik
• Cismin beyinde algılanması psikolojik bir olgu olarak ortaya çıkar.
Çeşitli renk duyguları oluşturan ışınların dalga boyları farklıdır. Kırılma açısı en küçük olan ışın kırmızı, en büyük olan ışın mordur.renkli boyaların aynı oranda karıştırılmasıyla siyahlığın olmasına karşın, renkli ışınların aynı oranda bir araya gelmesiyle beyazlığın oluşması ışık ve boyanın bünyelerinin farklı olmasından kaynaklanır. Renklerin tümünün bir araya gelmesiyle ortaya çıkan beyazlık ve beyazlık aslında renksizliktir. Gerek siyah, gerekse beyaz renk olarak anılmazlar, nötr renklerdir.
IŞIK – GÖLGE : Modelin hacim ve derinliğinin belirgin hale gelmesini sağlayan kavrama ışık-gölge denir. Işık kaynakları güneş, ay ve suni aydınlatma araçlarıdır. Işık kaynağı eşyanın her tarafını aynı derecede aydınlatmaz. Işığa yakın olan yerler aydınlık,
ışığı görmeyen ve uzak kalan yerler karanlık, ışık ve gölge arasında kalan yerler ise eşyanın esas rengini verir.
Işığın aydınlatma derecesine ton denir. Bir kaynaktan aydınlatılan varlıkların ışık – gölge durumunu incelersek başlıca 4 değer görürüz.
1 – Açık ton : Işığın eşya üzerine doğrudan doğruya geldiği en aydınlık kısımdır. Bu kısım eşyanın öz rengini vermez.
2 – Öz ton : Işığın eğik olarak geldiği, yansımaların ve parlamaların olmadığı kısımdır. Bu kısım eşyanın öz rengini verir. Yuvarlak cisimlerde bu bölge açık tonla koyu ton arasında bir geçiş yaptığı için bu kısma pasaj denir.
3 – Koyu ton : Eşyanın ışık almayan, en koyu olan kısmıdır. Açık – koyu ton, bir rengin ışıktan gölgeye geçerken aldığı ton dereceleridir.
4 – Düşen gölge : Eşyanın fona ya da zemine düşen gölgesidir. O eşyanın biçimini yansıtır. Eşya üzerinde ki ışığın yansıması ile fon üzerinde meydana gelen aydınlatmaya ise refle denir.
Işık, tüm cisimlerin rengini şu 3 renk faktörünün belirlediğini akıldan çıkarmayalım ;
a ) Öz renk (Lokal renk): objenin – cismin kendi asıl rengi,
b ) Işığa göre değişen renk (Tonal renk) : ışık ve gölgenin etkisinin sonucu olarak görülen değişmiş renk,
c ) Yansıma renk : çevrede ki diğer objelerden yansıyan renkler.
Bu 3 faktörü de şunlar etkiler ;
d ) Işığın rengi,
e) Işığın yoğunluğu
f ) Aradaki atmosfer.
|
|
|
|
|
|